Şiirler

📅 22 Şubat 2021|28 Mart 2022
Şiirlerin sınıflandırılması, şiirdeki nazım birimleri-biçimleri vb. şiire dair her şeyi öğreneceğiz.
Güncel
Şiirler
Bu ünitede
  • Şiir türlerini ve şiir dilinin özelliklerini
  • Şiirlerdeki tema, konu ve nazım biçimlerini
  • Şiirde ahenk unsurlarını ve edebi sanatları
öğreneceksiniz.

📚 Şiirler Ders Notları

Güncel
Şiir Türleri ve Şiirin Özellikleri, Şiir Nedir?

Şiir Türleri ve Şiirin Özellikleri, Şiir Nedir?

Ders Notuna git →

Güncel
Şiirde Ahenk Unsurları

Şiirde Ahenk Unsurları

Ders Notuna git →

Güncel
Söz Sanatları (Edebi Sanatlar)

Söz Sanatları (Edebi Sanatlar)

Ders Notuna git →

Şiir Ünitesi Özeti

Şiir

Şiir (nazım); duygu, düşünce ve hayallerin ölçülü ve uyaklı dizeler halinde oluşmuş biçimine denir. Ritimle, ahenk unsurlarıyla, ses uyumuyla estetik haz oluşturan bir edebi türdür.

Şiir Dili ve Özellikleri

  • Şiir dili konuşma dilinden uzaktır, sanatlı bir dili bulunmaktadır.
  • İnsanların şiiri sanatlı söyleyişleri, farklı tamlamalar kullanmaları, mecazlar ve söz sanatlarıyla birlikte oluşturdukları yapı şiir dilidir.
  • İnsanın hayal gücünün sınırsızlığını kaynak edinen şiirin konuları da sınırsızdır. İnsanlar istediği konuda şiirler yazabilir.
  • Şiirde imge ve çağrışımlar oldukça önemli bir yer tutar.
  • Şiirin kendi arasında anlam bütünlüğü oluşturan en küçük bölümüne nazım birimi denir. Nazım birimleri; dize, beyit, dörtlük ve benttir.
  • Şiirin nazım birimi, ölçüsü ve uyak örgüsüne bağlı olarak kazandığı genel biçim özelliklerine nazım biçimi ya da şekli denir. Türk şiirinde kullanılan nazım biçimleri;
    • Halk Edebiyatı Şiiri:
      • Anonim halk şiirinde; mâni ve türkü
      • Aşık tarzı halk şiirinde; koşma, semai, varsağı, destan
    • Divan Edebiyatı Şiiri:
      • Beyitlerle kurulanlar; gazel, kaside, mesnevi, kıt’a, müstezat
      • Bentlerle kurulanlar; tuyuğ, rubai, murabba, şarkı, muhammes, terkibibent, terciibent
    • Batı Etkisindeki Türk Şiiri:
      • Sone, terzarima, triyole, balat, serbest nazım
  • Nazım türü; şiirin işlediği konuya ve temaya göre belirlenir. Türk şiirinde kullanılan nazım türleri;
    • İslamiyet Öncesi Türk Şiiri:
      • Sagu, koşuk, destan
    • Halk Edebiyatı Şiiri:
      • Aşık tarzı halk şiirinde; güzelleme, koçaklama, taşlama, ağıt
      • Anonim halk şiirinde; ninni, ağıt
      • Dini-tasavvufi halk şiirinde; ilahi, nefes, deme, nutuk
    • Divan Edebiyatı Şiiri:
      • Tevhit, münacaat, naat, mersiye, methiye, hicviye, fahriye
  • Şiirlerde söyleyici, mahlas ve tapşırma olmak üzere bazı unsurlar vardır.
  • Şiirde okuyucuya verilmek istenen mesaja “tema” adı verilir. Şiirlerde sıkça; aşk, yalnızlık, sevgi, özlem, doğa, mutluluk, hüzün, gurbet, ölüm gibi temalar işlenir.
  • Temanın somutlaştırılmasıyla konu oluşur.
  • Şairin duygu ve düşüncelerini akıl gücüyle, kendine özgü biçimde oluşturduğu dile imge denir. İmgeler oluşturulurken mecazlardan ve söz sanatlarından fazlasıyla yararlanılır.
  • Şiirler konularına göre; lirik, pastoral, epik, didaktik ve satirik şiir olmak üzere 5′ ayrılır.
  • Şiir geleneği; dönemin sosyal, siyasal özellikleri, şairlerin kullandıkları dil, alışkanlıklar, kültür, töre, anane gibi unsurların nesilden nesle aktarımı ile oluşur. Türk edebiyatında halk şiiri, divan şiiri ve modern şiir olmak üzere 3 şiir geleneği bulunmaktadır.
  • Şiirde ahenk; kelimelerin, ses ve anlamsal olarak birbirleriyle uyum içerisinde kullanılması ile birlikte oluşur. Şiirde; ölçü, kafiye, redif, ses tekrarları, ses yansımaları, sözcük tekrarları ve nakarat olmak üzere 6 tane ahenk unsuru bulunmaktadır.
  • Şiirlere zenginlik katmak, farklı anlamlar ortaya koymak için söz sanatlarına başvurulur. Söz sanatlarını mecaza, anlama ve söze dayalı olmak üzere 3 ana başlığa ayırabiliriz;
    • Mecaza Dayalı Edebi Sanatlar: Teşbih (Benzetme), İstiare (Eğretileme), Mecaz (Değişmece), Mecaz-ı Mürsel (Ad Aktarması), Kinaye (Değinmece), Tariz (İğneleme), Teşhis (Kişileştirme), İntak (Konuşturma)
    • Anlama Dayalı Edebi Sanatlar: Tevriye, Tenasüp (Uygunluk), Tecahül-i Arif (Bilmezlikten Gelme), Hüsn-i Ta’lil (Güzel Neden Bulma), Mübalağa (Abartma), Tezat (Zıtlık), İstidrak, Tekrir (Tekrar Etme), Nida (Seslenme), İstifham (Soru Sorma), Rücu (Geriye Dönme), Tefrik, Kat’ (Kesme), Terdit (Şaşırtma), İltifat, Telmih (Anımsatma), İrsal-i Mesel (Atasözü Söyleme), İktibas (Alıntı Yapma), Leff ü Neşr (Sıralı Açıklama), Sihr-i Helal, Tedric, İham
    • Söze Dayalı Edebi Sanatlar: Cinas, Aliterasyon, Asonans, Ulama, Seci (İç Uyak), Kalb (Değiştirme), İştikak (Türetme), Akis (Yansıma), İade (Geri Çevirme), Tarsi‘, Akrostiş, Leb-Değmez (Dudak Değmez)
Copyright © 2022 Bikifi
Star Logo
tiktok Logo
Pinterest Logo
Instagram Logo
Twitter Logo