Bağ Doku

📅 06 Temmuz 2022|06 Temmuz 2022
Güncel
Bağ Doku

Konu Özeti

Bağ doku; dokular arası alanları dolduran en temel dokulardandır. Bağ doku, hücrelerarası boşlukları doldurur, hücreleri birbirlerine bağlar, enfeksiyonlara karşı koruma sağlar ve hasarlanmaları durumunda onarılmalarını gerçekleştirir. Epitel dokusunun hemen altında bulunur.

Bu konuda
  • Bağ dokunun çeşitlerini
  • Bağ dokuyu oluşturan hücreyi
öğreneceksiniz.

Hücre dışı matrikste seyrek hücre topluluklarından oluşan, birçok doku ve organı bir arada tutan, destekleyen dokuya bağ doku denir. Bağ doku hücreler arası maddesi bol olan dokudur. Bağ doku, kan damarlarından, bağ doku hücrelerinden ve liflerden oluşur.

Bağ Dokunun Temel Hücresi: Fibroblast

Bağ dokunun temel hücresi fibroblastlardır. Fibroblastlar, kollajen veya elastinden oluşan bağ doku liflerini oluşturur. Protein yapılı bu lifler kollajen, elastik ve retiküler lif olmak üzere üç çeşittir.

Fibroblastlar, yassı uzun veya ovalimsidir ve gövde kısmından sitoplazmik uzantılar çıkar. Bu hücreler bağ dokunun ana maddesi olan kollajen adlı proteinin yapımından sorumludur. Kollajen aynı zamanda yaraların iyileşmesini sağlar.

Bağ Dokunun Çeşitleri

Bağ doku; gevşek bağ doku, lifli bağ doku, kan doku, kemik doku, kıkırdak doku ve yağ doku olmak üzere çeşitlere ayrılır.

Gevşek Bağ Doku

Deride bulunan bağ doku çeşidi gevşek bağ dokudur. Gevşek bağ doku epitel dokuyu diğer dokulara bağlar. Bu dokunun hücreleri makrofajlar, mast hücreleri ve plazma hücreleridir.

  • Makrofajlar vücuda giren yabancı partikülleri fagosite eder.
  • Mast hücreleri kanın damar içinde pıhtılaşmasını engelleyen heparin ve kılcal damar geçirgenliğini sağlayan histamin salgılar.
  • Plazma hücreleri ise vücuda antijen girdiğinde antikor oluşumunu sağlar.

Kan Doku

Kan doku, vücutta damar içinde dolaşan hücrelerden ve kan adı verilen tek yönlü akan sıvıdan oluşur. Kan doku, kan hücreleri ve plazma olmak üzere iki bölümde incelenir.

  • Pıhtılaşması önlenmiş kan, santrifüj edilecek olursa kanın şekilli elemanları olan hücreler ağırlıkları nedeniyle tüpün tabanına çöker. Üstte kan plazması adı verilen kısım kalır.
  • Çöken hücrelerin büyük kısmını alyuvarlar oluşturur. Kanın yaklaşık %41’i alyuvarlardan oluşur.
  • Hematokrit değeri (HCT: kandaki alyuvarların yüzdesi) denilen bu değer bazı hastalıkların tanısında kullanılabilir.
  • Kanın hücresel elemanlarının ve plazma kısmının oranı; yaş, cinsiyet ve başka faktörlere bağlı olarak değişebilir.
  • Alyuvarların üzerinde alyuvarları plazmayla ayıran yaklaşık %4’lük kısım akyuvarları ve kan pulcuklarını içerir.

Kemik Doku

Kemik doku hücrelerine osteosit, kemik doku ara maddesine ise osein denir. Osteositler, lakün denilen boşluklar içinde yer alır ve ince uzantılarla birbiriyle bağlantı kurar.

  • Osein hem organik hem de inorganik maddelerden oluşur.
  • Organik kısmını kollajen lifler, inorganik kısmını ise kalsiyum karbonat ve kalsiyum fosfat tuzları oluşturur. Ayrıca florür, az miktarda sodyum, magnezyum ve demir tuzları da bulundurur.
  • Ara maddede bulunan kalsiyum karbonat ve kalsiyum fosfat tuzları kemik dokuya sertlik kazandırır.
  • Yaşın ilerlemesiyle kemik dokuda organik madde oranı azalır, mineral tuz oranı artar. Bu nedenle kemiğin sertliği ve buna bağlı olarak da kırılganlığı artar.

Kıkırdak doku

Kıkırdak doku, kıkırdak hücreleri ve bunların salgıladığı hücreler arası maddelerden oluşur. Kemiklerin birleşim yerlerinde, kulak kepçesinde, burunda ve östaki borusunda bulunur.

  • Kıkırdak doku hücresine kondrosit ara maddesine ise kondrin denir.
  • Ara maddede protein yapılı lifler bulunur. Kıkırdak dokunun ara maddesi jel şeklinde olduğu için kemik dokudan daha esnektir.
  • Kıkırdak doku ara maddesinde kan damarı bulunmaz.
  • Kıkırdak doku hücreleri, kıkırdak dokunun etrafını saran bağ dokudaki damarlardan salınan maddelerin difüzyonuyla beslenir. Bu nedenle zedelenen kıkırdak dokunun onarımı uzun süre alır

Yağ Doku

Yağ dokusu, yağın trigliserit şeklinde depolandığı özelleşmiş bağ dokusudur.

  • Yağ, yoğun besin alımı sırasında birikir, açlık sırasında yağ doku yağ asitlerini bırakarak, enerji gereksinimini karşılar.
  • Normal ağırlıktaki bir insanda toplam vücut ağırlığının %10-15’i kadar yağ bulunur.
  • Bu 40 günlük enerjiyi karşılayabilir.
  • Yağın kullanılması halinde, oluşan hücre boşluklarına su dolar.
İnstagramdan Bikifi'yi Takip Et
Benzer İçerikler
Tek Hücreliden Çok Hücreliye Geçiş
Güncel
Biyoloji

Tek Hücreliden Çok Hücreliye Geçiş

İçeriğe Git
Biyoteknoloji ve Gen Mühendisliği
Güncel
Biyoloji

Biyoteknoloji ve Gen Mühendisliği

İçeriğe Git
Hayvanlarda Üreme Hücrelerinin Oluşumu
Güncel
Biyoloji

Hayvanlarda Üreme Hücrelerinin Oluşumu

İçeriğe Git
Sindirimde Salgılanan Maddeler ve Görevleri
Güncel
Biyoloji

Sindirimde Salgılanan Maddeler ve Görevleri

İçeriğe Git
Kromozomlarda Meydana Gelebilecek Değişiklikler
Güncel
Biyoloji

Kromozomlarda Meydana Gelebilecek Değişiklikler

İçeriğe Git
Stomaların Açılıp Kapanma Mekanizması
Güncel
Biyoloji

Stomaların Açılıp Kapanma Mekanizması

İçeriğe Git
Copyright © 2022 Bikifi
Star Logo
tiktok Logo
Pinterest Logo
Instagram Logo
Twitter Logo