Burdasınız: Bikifi > Lise Ders Notları > Biyoloji Ders Notları > Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Dolaşım Sistemi – İnsanda Dolaşım #2

Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Dolaşım Sistemi – İnsanda Dolaşım #2

Kan ve Kanın Yapısı

Kan, kan plazması ve kan hücreleri olmak üzere 2 ana başlık altında incelenebilir.

kanin-yapisi

1) Kan Plazması

Kan plazmasının büyük bir çoğunluğu (%90) sudur, %7-8 oranında kan proteinleri*, geri kalan kısımda ise monomer besinler, üre, atık maddeler, antikor, hormonlar, gazlar… bulunur.

*: Kan proteinleri, kanın pıhtılaşması gibi bazı olayların gerçekleşmesinde rol oynarlar. Yapısında; albumin, globulin, fibrinojen ve protrombin gibi kan proteinleri vardır.

2) Kan Hücreleri

Kanın yaklaşık %45’ini oluşturur. İçerisinde alyuvar (eritrosit), akyuvar (lökosit) ve kan pulcukları (trombositler) bulunur.

Alyuvarlar: Oksijen ve karbondioksit taşıyan içerisinde hemoglobin pigmenti bulunan kan hücresidir. Kanda en çok bulunan kan hücresidir. Hemoglobinin içindeki demir sayesinde kana kırmızı rengini verir.

İnsanlarda olgun alyuvar hücreleri çekirdeksizdir. Bu sayede daha çok gaz taşınabilir. Deniz seviyesinden yükseklere çıkıldıkça oksijen basıncı düşer, nefes almanın güçleşmemesi için kandaki alyuvar sayısı artar.

Alyuvarlar kırmızı kemik iliğinde üretilir. Ömürleri 120 gündür. Ömrü biten alyuvarlar karaciğer veya dalakta parçalanır.

Akyuvarlar: Savunma hücreleridir. Vücutta enfeksiyon olduğunda akyuvar sayısı artar. Kemik iliği ve lenf bezlerinde üretilen akyuvarların çekirdekleri ve organelleri bulunur. Yalancı ayaklar oluşturarak aktif yer değiştirebilir.

Akyuvarlar granüllü ve granülsüz olmak üzere ikiye ayrılır.

Granüllü Akyuvar

  • Sitoplazmalarında granül adı verilen tanecikler bulunur.
  • Çekirdekleri boğumludur.
  • Kemik iliğinde üretilir.
  • Nötrofil, eozinofil, bazofil olmak üzere üçe ayrılır.
Granülsüz Akyuvar

  • Sitoplâzmalarında tanecik bulunmaz.
  • Çekirdekleri büyük ve yuvarlaktır.
  • Kemik iliğinde üretildikten sonra dalak, lenf düğümleri ve timüs gibi organlarda aktif hale gelir
  • Monosit ve lenfosit olarak ikiye ayrılır.

Trombositler: Kemik iliğindeki büyük hücrelerin parçalanmasıyla oluşur, renksiz ve çekirdeksizdir. 1mm (küp) kanda 150 bin – 400 bin kadar bulunur. Kanın pıhtılaşmasını sağlar. Yaklaşık bir hafta olan ömürlerini tamamladıklarında karaciğer veya dalakta parçalanır.

–Detaylı okuyun: Kan Grupları Ekstra Konu Anlatımı (tahmini yayınlanma tarihi: 29 Mayıs 2016)–

B) Lenf Dolaşımı

lenf-sistemi

İnsanda lenf dolaşımı

Lenf veya Akkan, akyuvar içeren, kan plazmasına benzeyen renksiz sıvıya verilen isimdir. Lenf sistemi tüm vücudu kan kılcalları gibi sarar. Lenf kılcallarının uçları kapalıdır, kan kılcallarına göre daha geçirgendir.

Lenf sistemi 3 kısımdan oluşur; Lenf damarları, lenf düğümleri ve lenf sıvısıdır. Lenf damarlarının birleştiği yerlerde lenf düğümleri bulunur. Bu düğümlerde bağışıklıkta görev yapan lenfositler üretilir. Lenf düğümlerine örnek olarak bademcik ve dalak verilebilir.

Lenf Sıvısında alyuvar ve trombosit bulunmaz. Bu yüzden renksizdir. İçeriği doku sıvısına benzerdir.

Lenf Dolaşımının Görevleri

  • Doku sıvısının fazlasını alarak ödemi engeller.
  • Lenf düğümlerinde lenfosit üretimi gerçekleştirerek bağışıklıkta rol oynar.
  • İnce bağırsaktan emilen yağ asitleri, gliserol ve yağda çözünen vitaminleri kalbe taşıyarak dolaşıma katar.

Konu anlatımı serisinin devamı

  1. Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Sindirim Sistemi – Giriş ve Çeşitleri
  2. Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Sindirim Sistemi – Sindirim Organları
  3. Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Sindirim Sistemi – Sindirim ve Emilim
  4. Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Solunum Sistemi – Solunum Çeşitleri
  5. Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Solunum Sistemi – İnsanda Solunum
  6. Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Dolaşım Sistemi – Dolaşım Çeşitleri
  7. Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Dolaşım Sistemi – İnsanda Dolaşım
  8. Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Dolaşım Sistemi – İnsanda Dolaşım #2 (şu anda okuduğunuz konu anlatımı)
  9. Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Vücudun Savunulması
  10. Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Boşaltım Sistemi
  11. Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Destek ve Hareket Sistemi
  12. Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Denetleyici ve Düzenleyici Sistemler
  13. Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Duyu Organları
  14. Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Endokrin Sistemi
  15. Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Üreme Sistemi
  16. Hayvan Biyolojisi ve İnsan: Hayvanlarda Davranış

Konu Anlatımı

Karşılaştırma

Diğer

Terimler

Bu yazı bikifi.com adresinden yazdırılmıştır. Sitemizdeki taban puan ve başarı sıralamaları bilgileri ÖSYM verileri kullanılarak tarafımızca derlenmiştir. Tercih yaparken ilgili kılavuzları incelemeniz tavsiye edilir.