Ünlü Daralması

📅 14 Eylül 2022|05 Ekim 2022
Güncel
Ünlü Daralması

Konu Özeti

Kelimeler geniş ünlülerden "a, e" biriyle bitiyorsa "-yor" eki alırken geniş ünlüler dar ünlülere "ı, i u, ü" dönüşür. Bu ses olayına ünlü daralması adı verilir.

Bu konuda
  • Ünlü daralmasını
  • ünlü daralmasına örnekleri
öğreneceksiniz.

Ünlü Daralması Nedir?

Kelimeler geniş ünlülerden “a, e” biriyle bitiyorsa “-yor” eki alırken geniş ünlüler dar ünlülere “ı, i u, ü” dönüşür. Bu ses olayına ünlü daralması adı verilir.

Ünlü daralmasında;

  • a ünlüsü ➡ ı veya u ünlüsüne,
  • e ünlüsü ➡ veya ü ünlüsüne dönüşür.

📚 EK BİLGİ: “de-, ye-” fiilleri ek alırken ünlü yumuşamasına uğrayabilir. Araya kaynaştırma ünsüzü (-y-) girer. Örneğin;

Reklam

  • ye – y – ecek = yiyecek
  • de – y -ecek = diyecek

📚 EK BİLGİ: Kaynaştırma harfi olan -y- kendisinden önce gelen “a, e”yi konuşma dilinde daraltır ancak yazıda daralma olmaz. Örneğin;

  • Gel-mi-y-en ➡ gelmeyen
  • Giz-li-y-ecek ➡ gizleyecek
  • -y-anlar ➡ ağlayanlar gibi.

📌NOT: Soru zarfı olarak kullanılan “niye” sözcüğü daralmaya uğramış bir sözcüktür.

📌 NOT: Koşuyor, kızıyor, geliyor vb. sözcüklerde daralma yoktur. Sebebi ise; bu sözcüklerde “-yor” ekinden önce gelen sesli harfler “ı, i, ü, u” dur, “a, e” değildir.

Ünlü Daralmasına Örnekler

  • kapa – yor = kapıyor
  • sanma – yor = sanmıyor
  • görme – yor = görmüyor
  • üzülme – yor = üzülmüyor
  • kaybolma – yor = kaybolmuyor
  • saklanma – yor = saklanmıyor
  • kavra-yor = kavrıyor
  • gözle-yor = gözlüyor
  • çatırda-yor = çatırdıyor
Benzer İçerikler
Ünlü Düşmesi
Güncel
Edebiyat

Ünlü Düşmesi

İçeriğe Git>
Küçük Ünlü Uyumu
Güncel
Edebiyat

Küçük Ünlü Uyumu

İçeriğe Git>
Büyük Ünlü Uyumu
Güncel
Edebiyat

Büyük Ünlü Uyumu

İçeriğe Git>
Ünlü Türemesi
Güncel
Edebiyat

Ünlü Türemesi

İçeriğe Git>
Ünsüz Benzeşmesi (Sertleşmesi, Uyumu)
Güncel
Edebiyat

Ünsüz Benzeşmesi (Sertleşmesi, Uyumu)

İçeriğe Git>
İyelik Eki (Aitlik Eki)
Güncel
Edebiyat

İyelik Eki (Aitlik Eki)

İçeriğe Git>
Copyright © 2022 Bikifi
Star Logo
tiktok Logo
Pinterest Logo
Instagram Logo
Twitter Logo