Burdasınız: Bikifi > Hukuk Ders Notları > [İcra İflas Hukuku] Konkordato # Adi Konkordato 3

[İcra İflas Hukuku] Konkordato # Adi Konkordato 3

1 – Konkordatonun Mahkemece İncelenmesi

  • Komiser, iltihak süresinin bitiminden itibaren 7 GÜN içinde konkordatoya ilişkin belgeleri, projeyi, tasdikin uygun olup olmadığına dair gerekçeli raporu mahkemeye verir. (Madde 302/8)
  • Mahkeme komiseri dinler ve kesin mühlet içinde kararı vermek zorundadır. Mahkeme duruşma günü belirler ve 288. Maddeye göre ilan eder.
    • Madde 304/1- Komiserin gerekçeli raporunu ve dosyayı tevdi alan mahkeme, konkordato hakkında karar vermek üzere yargılamaya başlar. Mahkeme, komiseri dinledikten sonra kısa bir zamanda ve her hâlde kesin mühlet içinde kararını vermek zorundadır. Karar vermek için tayin olunan duruşma günü, 288. madde uyarınca ilân edilir.
  • İtiraz etmek isteyen alacaklılar itiraz sebeplerini duruşma gününden en az 3 GÜN önce yazılı olarak bildirmeleri gerektiği de ilanda belirtilir.
    • Madde 304/1 – İtiraz edenlerin, itiraz sebeplerini duruşma gününden en az üç gün önce yazılı olarak bildirmek kaydıyla duruşmada hazır bulunabilecekleri de ilâna yazılır.
  • Konkordatonun tasdiki çekişmesiz yargı işidir ve basit yargılama usulü uygulanır. Koşulları kamu düzenine ilişkin olduğundan kendiliğinden araştırma ilkesi geçerlidir. Tasdik kararı verilmeden önce mutlaka komiser dinlenmelidir. Komisere davet gönderilmeden dosya üzerinden karar verilemez. Gerekirse zorla getirilme ve cezai yaptırım uygulanabilir. Borçlu da dinlenmelidir. Borçlu gelmediği takdirde mahkeme, komiser raporu, alacaklı itirazı ve dosyaya göre karar verir.
  • İncelemede ispat yükü, konkordato şartlarının gerçekleştiğini iddia eden borçlunundur. Proje yetersiz bulunursa alacaklılar lehine gerekli düzeltmenin yapılmasını istenebilir.
    • Madde 304/2 – Konkordato hakkında yapılan yargılamada kesin mühlet içinde bir karar verilemeyeceği anlaşılırsa; mahkeme, gerekli görürse komiserden gerekçeli bir rapor da alarak, karar verilinceye kadar mühlet hükümlerinin devamına karar verebilir. Bu süre altı aydan fazla olamaz.
  • Tasdik Şartları – Madde 305
    • Adi konkordatoda teklif edilen tutarın, borçlunun iflası halinde alacaklıların eline geçebilecek muhtemel miktardan fazla olmalıdır. (İflas analiz raporu)
    • Malvarlığının terki suretiyle konkordatoda, paraya çevirme halinde elde edilen hasılat veya üçüncü kişi tarafından teklif edilen meblağ, iflas yoluyla tasfiyede elde edilebilecek bedelden fazla olmalıdır.
    • Teklif edilen meblağ borçlunun kaynakları ile orantılı olmalıdır.
    • Konkordato gerekli çoğunlukla kabul edilmiş olmalıdır.
    • Alacaklılar açıkça vazgeçmedikçe, kanunda öngörülen alacaklar için yeterli teminat gösterilmiş olmalıdır. Vazgeçme açık ve kesin bir biçimde olması zorunludur. Şarta bağlı olarak vazgeçme kabul edilmez. Teminattan vazgeçme alacağın niteliğinde değişime sebep olmaz. Teminat gösterme zorunluluğu borçlu veya üçüncü kişi tarafından yerine getirilebilir. Ayni veya şahsi teminat gösterilebilir. Ancak projenin gerçekleştirilmesi için gerekli mallar rehin olarak gösterilmemelidir. Mühlet içinde, gösterilecek teminat türüne göre gerekli hukuki işlemler tamamlanmış olmalıdır.
    • Tasdik için gereken giderler ve harçlar depo edilmelidir. Yargılama giderleri ve ilam harçlarına yetecek para, tasdik kararından önce depo edilmelidir. Harca esas miktar belirlenirken sadece konkordatoya tabi alacaklar hesaba katılır. (Binde 11.38)
    • Mahkeme konkordato projesini yetersiz bulursa kendiliğinden veya talep üzerine gerekli gördüğü düzeltmenin yapılmasını isteyebilir.

2 – Karar ve Kanun Yolları

  • Konkordato şartları somut olarak gerçekleşmiş ve başarı şansı varsa konkordatonun tasdikine karar verilir. Ödemelerin kaç taksit olacağı, tarihi, miktarı, kesinleşmeden ödenip ödenmeyeceği, rehinli alacakların hangi vadelere tabi olacağı, hangi ölçüde alacaklardan vazgeçildiği, ödemenin nasıl yapılacağı hususları belirtilir.
    • Madde 306/1 – Konkordatonun tasdiki kararında alacaklıların hangi ölçüde alacaklarından vazgeçtiği ve borçlunun borçlarını hangi takvim çerçevesinde ödeyeceği belirtilir.
  • Konkordato tasdikinden sonra borçlu aksine karar yoksa malvarlığı üzerinde serbestçe tasarruf edebilir.
  • Tasdik kararının ilanından itibaren alacakları itiraza uğramış olan alacaklıların 1 AY içinde dava açabilecekleri bildirilir. Mahkeme, çekişmeli alacaklara ilişkin payın bankaya yatırılmasına kendiliğinden karar verebilir. Dava açmamış alacaklının payı borçluya iade edilir.
    • Madde 308/b- Alacakları itiraza uğramış olan alacaklılar, tasdik kararının ilânı tarihinden itibaren bir ay içinde dava açabilirler. Tasdik kararını veren mahkeme, konkordato projesi uyarınca çekişmeli alacaklara isabet eden payın, kararın kesinleşmesine kadar borçlu tarafından, mahkemece belirlenen bir bankaya yatırılmasına karar verebilir. Süresi içinde dava açmamış olan alacaklılar, bu paydan ödeme yapılmasını talep edemezler; bu durumda yatırılan pay borçluya iade edilir.
  • Davanın açılacağı mahkeme genel hükümlere göre belirtilir. Alacaklı davayı kazanırsa konkordato hükümlerine göre bankadaki pay kendisine ödenir. Süresi içinde açılmayan dava hakkındaki alacak sona ermez, konkordato bağlamında alacağı talep edemez.
  • Konkordatonun tasdiki şartları somut olarak mevcut değilse talep gerekçeli kararla reddedilir. Feshi gerektiren hallerin varlığında da reddedilir. Mahkeme, alacaklıların talebi üzerine borçlu iflasa tabi ise iflasa karar verebilir. Bunun için doğrudan iflas sebeplerinden birinin mevcut olması gerekir. Talebi reddedilen borçlu hakkında mahkemece resen iflas kararı verebileceği kabul edilir.
    • Madde 308- Konkordato tasdik edilmezse mahkeme konkordato talebinin reddine karar verir ve bu karar 288 inci madde uyarınca ilân edilerek ilgili yerlere bildirilir. Borçlunun iflâsa tabi şahıslardan olması ve doğrudan doğruya iflâs sebeplerinden birinin mevcut olması hâlinde mahkeme, borçlunun iflâsına resen karar verir.
  • Borçlu tasdik talebinden karar verilmeden önce feragat edebilir. Feragat iflas kararına ve takiplere engel oluşturmaz.
  • Ret kararına rağmen borçlu tekrar talepte bulunabilir. Ret kararı sınırlı bir kesinliğe sahiptir. Talebin reddinin gerektiren durumda bir değişiklik olmamışsa talep kabul edilmez.
  • Verilen karara karşı borçlu veya konkordato talep eden alacaklı, kararın tebliğinden, itiraz eden alacaklılar tasdik kararının ilanından itibaren 10 GÜN içinde istinafa gidebilir. Süre adli tatilde de işler. İstinaf incelemesi duruşmasız, dosya üzerinden yapılır. Bölge adliye mahkemesinin kararının tebliğinden itibaren 10 GÜN içinde temyize gidilebilir.
    • Madde 308/a-Konkordato hakkında verilen karara karşı borçlu veya konkordato talep eden alacaklı, kararın tebliğinden; itiraz eden diğer alacaklılar ise tasdik kararının ilânından itibaren on gün içinde istinaf yoluna başvurabilir. Bölge adliye mahkemesi kararına karşı on gün içinde temyiz yoluna başvurulabilir. İstinaf ve temyiz incelemeleri, Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine göre yapılır.
  • İtiraz etmeyen alacaklılar kanun yoluna başvuramaz. Komiser sadece ücreti için kanun yollarına başvurabilir. Alacaklılar tasdike itiraz etmemişlerse, tasdik kararı üzerine borçlu kanun yoluna başvuru hakkından feragat ederse tasdik kararı kesinleşir.
  • Alınan tedbirler karar kesinleşinceye kadar devam eder. Tasdik talebi hakkındaki asliye ticaret mahkemesi kararları, çekişmeli yargı kararı olacağından bu karara karşı yargılamanın yenilenmesi yoluna gidilebilir. Ancak itirazlar çekişmesiz yargı işi olduğu için yargılamanın yenilenmesi yoluna gidilemez.

3 – Konkordatonun Hüküm ve Sonuçları

a. Kararın İlanı ve Kapsamı

  • Madde 306/3 – Tasdik kararı mahkemece, 288. madde uyarınca ilân olunur ve ilgili yerlere bildirilir.
  • Konkordato tasdik kararı ile bağlayıcı hale gelir. Tasdik kararı ile konkordato hükümleri tüm alacaklılar için bağlayıcı hale gelir. Geçici mühlet kararından önce doğmuş ve tasdik kararına kadar geçen sürede komiserin izni olmaksızın yapılan sözleşmeler içinde bağlayıcıdır.
    • Madde 308/c-1- Konkordato, tasdik kararıyla bağlayıcı hâle gelir. Tasdik edilen konkordato projesinde konkordatonun, tasdik kararının kesinleşmesiyle bağlayıcı hâle geleceği de kararlaştırılabilir; bu takdirde mühletin etkileri, kanunda öngörülen istisnalar saklı kalmak kaydıyla konkordatonun bağlayıcı hâle geldiği tarihe kadar devam eder.
  • Konkordatoya ret oyu vermiş olan ve konkordatoya alacağını yazdırmamış alacaklılar içinde mecburidir. Mühlet içinde komiserin izni ile yapılmış borçlar, adi konkordato şartlarına tabi değildir, malvarlığının terki suretiyle konkordato veya sonraki iflasta masa alacağı olur.
    • Madde 308/c-2 – Bağlayıcı hâle gelen konkordato, konkordato talebinden önce veya komiserin izni olmaksızın mühlet içinde doğan bütün alacaklar için mecburidir.
  • Rehinli alacaklar, devlet alacakları ve madde 206 birinci sıradaki alacaklar konkordatoya tabi değildir. Rehinli mal üçüncü kişiye aitse rehnin paraya çevrilmesi yoluyla takibe başvurulabilir. Bu alacaklar için tasdikten sonra takip başlatılabilir veya devam ettirilebilir.
    • Madde 308/c-3 – 206. maddenin birinci sırasında yazılı imtiyazlı alacaklar, rehinli alacaklıların rehnin kıymetini karşılayan miktardaki alacakları ve 6183 sayılı Kanun kapsamındaki amme alacakları hakkında bu maddenin ikinci fıkrası hükmü uygulanmaz.
  • Komiserin onayıyla gerçekleşen sözleşmelerden doğan borçlar, malvarlığının terki suretiyle konkordatoda ve gerçekleşmesi durumunda, sonraki iflasta masa borcu sayılır.
    • Madde 308/c-4 – Kredi kurumları tarafından verilen krediler de dahil olmak üzere, mühlet içinde komiserin izniyle akdedilmiş borçlar, adi konkordatoda konkordato şartlarına tabi değildir; malvarlığının terki suretiyle konkordatoda yahut sonraki bir iflâsta masa borcu sayılır. Aynı kural karşı edimin ifasını komiserin izniyle kabul eden borçlunun taraf olduğu sürekli borç ilişkilerindeki karşı edimler için de geçerlidir.
  • Borçluya karşı mühlet içinde takip yapılamaz, başlamış takiplere devam edilmez. Ancak mühlet ile duran takiplerde borçlunun mallarına haciz konulmuş fakat paraya çevrilmemiş ise tasdik kararının kesinleşmesi ile hacizler düşer. Muhafaza altına alınmış ise iade edilir.
    • Madde 308/ç- Konkordatonun taraflar için bağlayıcı hâle gelmesi, geçici mühlet kararından önce başlatılmış takiplerde konulan ve henüz paraya çevrilmemiş olan hacizleri hükümden düşürür. Birinci fıkra hükmü, 308/c maddesinin üçüncü fıkrası kapsamındaki alacaklar için konulan hacizler hakkında uygulanmaz.
  • Takip başlatmış alacaklıya karşı borçlu, konkordatoda ki şartlara göre ödemeleri yapmazsa, alacaklı, durmuş takibe devam edebilir.
  • Konkordatoya tabi alacaklar için zamanaşımı, vade tarihinden itibaren 10 yıldır.
  • Alacaklı konkordatoya kabul oyu vermemişse, konkordato yapılmamış gibi müşterek borçlu ve kefillerden alacağın tamamını isteyebilir.
    • Madde 303/1- Konkordatoya muvafakat etmeyen alacaklı borçtan birlikte sorumlu olanlara karşı bütün haklarını muhafaza eder.
  • Oy hakkı bulunmayan imtiyazlı alacaklılar, borçlunun yakınları ve rehinli alacaklılar ise konkordatoya yazılmış olmak şartıyla, müşterek borçlu ve kefillere karşı alacağın tamamı için bütün haklarını korurlar.
  • Kabul oyu veren alacaklı ise konkordato şartlarına göre müşterek borçlu ve kefile başvurabilir. Buna rağmen, alacaklı, müşterek borçluya veya kefile ödeme karşılığında alacağının temlikini teklif etmiş ve onlara alacaklılar toplantısının yerini, tarihini en az 10 GÜN önce haber vermiş ise müşterek borçluya ve kefile karşı haklarının tamamını korur.
    • Madde 303/2 – Konkordatoya muvafakat eden alacaklı da kendi haklarını, borçtan birlikte sorumlu olan kişilere ödeme mukabilinde devir teklif etmek ve onlara toplantıların günü ile yerini en az on gün önce haber vermek şartıyla bu hükümden yararlanır.
  • Alacaklı, müracaat haklarına zarar gelmeden, müşterek borçluya veya kefile, konkordato görüşmelerine katılma yetkisini verebilir ve onların kararını kabul edeceği taahhüdünü verebilir.
    • Madde 303/3 – Alacaklı müracaat hakkına halel gelmeksizin borçtan birlikte sorumlu olan kişilere konkordato müzakerelerine katılma yetkisini verebilir ve onların kararını kabul taahhüdünde bulunabilir.
  • Konkordatonun yerine getirilmesini sağlamak için gözetim, yönetim ve tasfiye tedbirlerini almak için kayyım tayin edilebilir. Kayyım iki ayda bir rapor hazırlar ve mahkemeye sunar. Alacaklılar raporu inceleyebilir, rapora veya kayyımın işlemlerine karşı mahkemeye şikayet yoluna başvurabilirler. ( Madde 306/2 )

b. Rehinli Malların Satışı ve Muhafazası ile Finansal Kiralama Konusu Mallar

  • Madde 307/1 – Tasdik eden hakim, borçlunun talebiyle, tasdik kararından itibaren en fazla 1 yılı geçmemek üzere, rehinli taşınır veya taşınmazın konkordato talebinden önceki alacak nedeniyle satışını erteleyebilir. Rehinli malların satışını ertelenmesi için gerekçeli talep ve mahkeme kararı gerekir. Erteleme verilmesi için;
    • Konkordato mühletinden önce rehin verilmiş olmalı.
    • Konkordato talep tarihine kadar ödenmemiş faiz bulunmamalıdır.
    • Borçlu rehinli malın işletme için zorunlu olduğunu aksi takdirde varlığının tehlikeye düşeceğini yaklaşık olarak ispat etmelidir.
    • Madde 307/2 – Rehinli malın muhafazası ve paraya çevrilmesinin ertelenmesi hâlinde satış isteme süresi işlemez.
    • Madde 307/3 – Borçlunun talebi üzerine, tasdik kararında finansal kiralama konusu malların iadesi, karardan itibaren bir yılı geçmemek üzere aşağıdaki şartlarla ertelenebilir.
      • Borçlu finansal kira sözleşmesinin aynen ifasını üstlenmiş olmalıdır.
      • Finansal kiralamadan doğan kira alacağı konkordato talebinden önce doğmuş olmalı.
      • Borçlunun şirkete ödenmemiş kira borcu 3 AYLIK tutarı aşmamalıdır.
      • Kiralama konusu malın erteleme nedeniyle doğacak zarar teminat altına alınmalıdır.
      • Malların işletme için zorunlu ve iade halinde varlığının tehlikeye düşeceğini yaklaşık olarak ispat etmiş olmalıdır.
    • Madde 307/4 – Birinci ve üçüncü fıkrada belirtilen alacaklılar yazılı görüşlerini konkordatonun tasdikine ilişkin duruşmadan önce sunmaya davet edilirler; bu alacaklılar ayrıca tasdik duruşmasına çağrılırlar.
    • Alacaklılar erteleme kararlarına karşı itiraz edebilirler. Erteleme süresi en fazla 1 YILDIR.
    • Madde 307/5 – Borçlu malı rızasıyla devreder, iflas eder veya ölürse erteleme hükümsüz kalır.
    • Madde 307/6 – Alacaklının talebi üzerine mahkeme borçluyu da çağırarak aşağıdaki durumlardan birinin varlığının yaklaşık olarak ispatı halinde ertelemeyi kaldırır. Bunlar:
      • Borçlu yanlış bilgiler ile erteleme kararı almışsa,
      • Borçlunun gelirleri artmış ve varlığı tehlikeye girmeden borcu ödeyebilecekse,
      • Malın iadesi artık borçluyu tehlikeye sokmayacaksa erteleme kararı kaldırılabilir.
  • Konkordato şartlarından farklı olarak ödeme vaadinde bulunmak yasaktır ve geçersizdir. Borçlunun bazı alacaklılarına konkordato dışı ödeme vaadinde bulunması halinde alacaklılar bu sebebe dayanarak konkordatonun tamamen feshini isteyebilir.
    • Madde 308/d- Borçlu tarafından alacaklılardan birine konkordato projesinde öngörülenden fazla olarak yapılan vaatler hükümsüzdür.

4 – Konkordatonun Feshi

  • Fesih davasında yetkili ve görevli mahkeme, tasdike karar vermiş olan asliye ticaret mahkemesidir. Bu kararın tebliğinden itibaren 10 GÜN içinde istinafa, istinaf kararının tebliğinden itibaren 10 GÜN içinde temyize gidilebilir.
    • Madde 308/e – 2 – Fesih talebi üzerine verilecek hükmün tebliğinden itibaren on gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir. Bölge adliye mahkemesi kararına karşı tebliğ tarihinden itibaren on gün içinde temyiz yoluna başvurulabilir.
  • Bir Alacaklı Bakımından Fesih: Şartlar dahilinde borçlar ödenmediğinde alacaklı borçluya karşı takip yapabilir, kendisi bakımından konkordatonun feshini isteyebilir. Konkordatodan etkilenmeyen alacağın alacaklısı fesih davası açamaz. Konkordatoya yazılmamış alacaklılar da konkordatoya tabi olduğundan fesih davası açabilirler.
    • Madde 308/e – 1 – Kendisine karşı konkordato projesi uyarınca ifada bulunulmayan her alacaklı konkordato uyarınca kazanmış olduğu yeni hakları muhafaza etmekle birlikte konkordatoyu tasdik eden mahkemeye başvurarak kendisi hakkında konkordatoyu feshettirebilir.
  • Feshe karar verildiği takdirde, alacak konkordatodan önceki haliyle tam olarak istenebilir. Alacaklı, alacağını müşterek borçlu ve kefilden alacağını ancak konkordato şartlarına göre isteyebilir. Alacaklının konkordato ile kazandığı haklar korunur.
  • Tamamen Fesih: Tasdik esnasında, borçlu dürüst olmayan şekilde tasdiki sağladığının anlaşılması ile alacaklılardan her biri konkordatonun feshini isteyebilir. Borçlu, komiser ile üçüncü kişilerinde kötü niyetli davranışlarından bilgisi varsa yine tamamen fesih istenebilir.
    • Madde 308/f- 1 – Her alacaklı, kötü niyetle sakatlanmış konkordatonun feshini tasdik kararını vermiş olan mahkemeden isteyebilir.
  • Konkordatonun feshi doğrudan iflas sebebi sayıldığından mahkeme resen borçlunun iflasına karar vermelidir. Tamamen fesih halinde, tüm alacaklılar için konkordato hiç yapılmamış gibi olduğundan alacaklarının tamamını talep edebilirler.
  • Konkordatoyu kabul etmiş olan alacaklılar, müşterek borçlu ve kefilden alacağın tamamını isteyebilir. Feshe rağmen teminat muhafaza edilir, bankaya yatırılan parada rüçhanları vardır.
    • Madde 308/f – 2 – Konkordatonun tamamen feshi kararı kesinleştiğinde durum 288. madde uyarınca ilân edilir ve ilgili yerlere bildirilir. 308 inci madde hükmü bu hâlde de uygulanır.

Yayınlanma tarihi: 31 Ocak 2020
Son güncellenme tarihi: 29 Ocak 2020
Bikifi'ye ulaşın:
Bu yazı bikifi.com adresinden yazdırılmıştır. Sitemizdeki taban puan ve başarı sıralamaları bilgileri ÖSYM verileri kullanılarak tarafımızca derlenmiştir. Tercih yaparken ilgili kılavuzları incelemeniz tavsiye edilir.